Met Annie en Flip aan de keukentafel

Zijn de teksten van Annie M.G. Schmidt autobiografisch? Nee, toch…?

De zaal sluit haar deuren. Het publiek gaat nog vrolijk verder met babbelen en kuchen, deze combinatie klinkt als typisch theater geroezemoes. Plots klinkt daar de aankondiging. Het wordt stil. Nadat het publiek het live orkest een warm applaus heeft gegeven, dooft het zaallicht en start de ouverture in. Het doek gaat op. Daar staan ze. Links Flip van Duijn en rechts Annie M.G. Schmidt, deze avond gespeeld door William Spaaij en Simone Kleinsma.

Flip is op zoek naar de ring van zijn moeder, ze krijgt namelijk een wassenbeeld in Madame Tussauds. Hij stuit echter op een doos. Een doos vol herinneringen uit het leven van Annie. Deze briefjes, foto’s, etcetera, etcetera, en enzovoort roepen nu eenmaal vragen op. Gelukkig leeft Annie nog mooi voort in het hoofd van Flip. Hij vraagt om meer uitleg van zijn moeder. Annie sputtert voortdurend tegen, maar beetje bij beetje komen wij, als publiek, steeds meer te weten over haar leven.

Op het eerste oog zou je zeggen, dat de aanleiding te zwak is om het verhaal van de grond te krijgen. Niets is minder waar. Al snel leef je mee met de drie generaties van Annie. Het script zit werkelijk vernuftig in elkaar. Het voelt als heel persoonlijk aan. Alsof je samen met moeder en zoon aan de keukentafel zit, waarbij moeder vertelt over haar werkelijke leven. De drie generaties vormen hier en daar ook mooie duo’s op. Het bijzondere hieraan is, dat dit nooit onrealistisch aanvoelt. In die zin zorgt de invalshoek als in; Annie vertelt over haar leven in het hoofd van Flip, voor veel vrijheid. Veel is mogelijk en daardoor komen we, wat mij betreft, nog dichter bij de waarheid. De waarheid zoals Annie ‘de waarheid’ ziet.

Buiten dat het script bijzonder sterk is, de teksten helder en tóch soms bijna poëtisch zijn geschreven, wordt je ook nog getrakteerd op prachtige mise-en-scènes. De momenten waarop de drie Annies samenkomen; de manier waarop ze met elkaar omgaan, is mooi bedacht én uitgevoerd. Ook is er gekozen voor een vrij minimalistische aanpak. Het mooiste en duidelijkste voorbeeld hiervan is de Tweede Wereldoorlog. Tijdens deze scènes had ik continu kippenvel. Waarom? Met zó weinig de sfeer van die tijd weten te creëren vind ik persoonlijk ongelofelijk. Enkel met de juiste tint licht en een groep stoelen die tegelijkertijd op de grond vallen, is een bombardement geboren. Dan vertaal je wat mij betreft de oorlog super intelligent naar het theater.

Gelukkig kent: ‘Was Getekend, Annie M.G. Schmidt’ meerdere kippenvelmomenten.  De pauzefinale Vluchten Kan Niet Meer, waarmee Annie verliefd wordt op een getrouwde man; Dick van Duijn, is origineel gekozen. Ze weet dat het niet verstandig is, maar bij Dick voelt ze zichzelf prachtig, ze is zó verliefd. Voor je het weet kan vluchten ook niet meer. Dan maar je man delen met een andere vrouw. Het mooie Vluchten Kan Niet Meer verliest het, voor mij, alsnog van één ander moment. Eén woord, uitgesproken door Simone Kleinsma. Op het einde van de solo Zonder Jou spreekt ze het woord; leeg, uit. Haar beleving bij dat ene woord ging door merg en been, het leek even enorm koud in de zaal.

Bestaat de perfecte voorstelling? Nee, volgens mij niet. Wel is deze voorstelling bijna-perfect. Het enige minpunt is, dat deze voorstelling een aantal momenten kent die de actie; de voortgang van het verhaal, wat in de weg zitten. Is dat storend? Nee, want die momenten duren altijd maar even waardoor de spanningsboog nooit verslapt.

Zijn de teksten van Annie M.G. Schmidt autobiografisch? Meer, dan je wellicht op het eerste oog zou verwachten. We leren in deze voorstelling Annie goed kennen. De vrouw die alles wat ze voelde kwijt kon in schrijven. Opeens blijken Catootje, Jip & Janneke of Pluk van de Petteflet uit het leven te zijn gegrepen.

1 thought on “Met Annie en Flip aan de keukentafel

Vond je het stom of leuk? Laat het weten!